De discussie betreffende de vraag of de westerse wereld democratie kan en mag exporteren heeft de laatste tijd, feitelijk sinds het begin van de Irak-oorlog, de nodige aandacht gekregen in de media. Echter, deze discussie vereist een helder begrip van hetgeen democratie voor staat, zoals iedere discussie een helder en juist begrip van het onderwerp ter discussie vereist - een begrip dat de voorstanders van democratie vooralsnog niet hebben kunnen bieden. Daarom, in de serie "Commentaar", in deze Expliciet aan analyse van en commentaar op het initiatief tot democratisering van het Midden Oosten, het zogenaamde Greater Middle East Democratization Initiative.

Introductie: de uitnodiging tot democratisch kapitalisme

De uitnodiging ligt op tafel en hij geldt voor al de Moslims, waar ook ter wereld. Het maakt niet uit waar je geboren bent, hoe oud je bent of wat voor kleur je huid ook heeft: man en vrouw. Waar het om gaat is de uitnodiging tot democratisch kapitalisme die is uitgegaan van de westerse wereld welke zelf het democratisch kapitalisme reeds omarmd heeft. Voor de moslims in het westen had de discussie omtrent het vraagstuk integratie reeds een eerste hint gegeven voor wat nu dus officieel is. Immers, integratie is door de westerse landen gedefinieerd geworden als het overnemen van de westerse normen en waarden, de democratisch kapitalistische normen en waarden, ten koste van de normen en waarden van de eigen cultuur. Nu echter, terwijl het integratie debat voortduurt (of aanmoddert, zo u wilt), zijn tevens de moslims in de landen waar zij zelf de meerderheid van de bevolking uitmaken uitgenodigd te komen tot de democratisch kapitalistische normen en waarden en deze te omarmen.

Dit is een noemenswaardig feit. Onder aanvoering van de Verenigde Staten heeft de westerse wereld het "Greater Middle East Democratization Initiative" (GMEI) gepresenteerd, een project bedoelt om het democratisch kapitalisme in het gebied gedefinieerd als het Groot Midden-Oosten te stimuleren. Bij de presentatie van het GMEI werd gerefereerd aan het "Helsinki Pact". Het Helsinki Pact is de naam gegeven aan de overeenkomst gesloten in Helsinki in 1975 tussen de Europese landen met als onderwerp veiligheid en samenwerking in Europa, en wordt algemeen gezien als het verdrag dat het westen heeft benut om het, toen nog, communistisch Oostblok te laten "bekeren" tot het democratisch kapitalisme, het eigenlijke doel van de overeenkomst. Zoals bekend is dit Helsinki Pact uiteindelijk vrij succesvol geweest in de realisatie van dit doel. Het GMEI heeft een soortgelijke doel en moet de methode om de Islamitische wereld te laten "democratiseren" vastleggen.

Dit Pact van westerse landen, met de Verenigde Staten als voorganger, moet uiteindelijk het speerpunt worden in de "Oorlog tegen Terreur". Het idee erachter is dat de voornaamste oorzaak voor het Islamitisch terrorisme, de strijd tegen het westen en haar belangen, de onbekendheid van de moslims met dit westers systeem is. Democratisering zou het eind betekenen voor de huidige onderdrukkende regimes in de Moslim landen en zou de moslims eindelijk de mogelijkheid te geven te leven in een democratisch kapitalistisch systeem. Door de moslims de schoonheid van het democratisch kapitalisme te laten ervaren zal dan uiteindelijk ook hun antipathie tegen het westen en de westerse systemen en ideeën verdwijnen en zal hun strijd hiertegen een langzame dood sterven, zo wordt geredeneerd.

De reden dat dit initiatief als noemenswaardige geclassificeerd kan worden is dat het voor het westen, met in het bijzonder de Verenigde Staten en Groot-Brittannië, een ommezwaai in beleid ten opzichte van de Islamitische wereld is. De oorsprong van al de onderdrukkende regimes in het Midden-Oosten voert namelijk direct terug tot dezelfde westerse wereld. Enerzijds is de totstandkoming van de landen die nu gedemocratiseerd moeten worden het resultaat van de overeenkomst van Sykes-Picot[1], anderzijds zijn de regimes in onder andere Jordanië, Saudie-Arabie en Pakistan - de regimes die onder de genoemde democratisering dus aan hervorming toe zijn - het directe resultaat van inmenging van de westerse landen in de aangelegenheden van deze landen. De familie van As-Saud kwam onder aanvoering van een Engels legerofficier, T.E. Lawrence ("Lawrence of Arabia"), met door Groot-Brittannië beschikbaar gestelde wapens in opstand tegen het Ottomaanse Rijk en realiseerde zodoende het Koninkrijk van Saudi-Arabie. Amerika ondersteunt militair onder andere Generaal Musharraf van Pakistan, alhoewel deze door middel van een coup d'etat aan de macht is gekomen. En voor Saddam Hussein goldt hetzelfde: aan de macht gebracht en van wapens voorzien door hetzelfde westen dat hem uiteindelijk wegens het bezit van deze wapens heeft verwijderd[2].

Maar, hoe verwarrend en intrigerend deze feiten ook mogen zijn, ze zullen niet tot het onderwerp van dit artikel behoren. Die plaats, namelijk, is voorbehouden aan het GMEI, de uitnodiging tot democratisch kapitalisme die de westerse wereld uit heeft doen gaan naar de moslims in de Islamitische landen. De reden hiervoor is dat men in al de hectiek die de presentatie van het GMEI vergezelde bijna vergeten lijkt te zijn dat de moslims vanuit Islam hun eigen stelsel van normen en waarden hebben, alhoewel deze in geen enkel Islamitisch land van invloed zijn op de ordening van samenleving. Het dient echter duidelijk te zijn dat het GMEI de moslims uitnodigt de normen en waarden die hun eigen zijn te laten en te vervangen voor de normen en waarden die horen bij het democratisch kapitalisme.

Alvorens de Moslims een besluit nemen en op deze uitnodiging in gaan of juist niet, dient het duidelijk te zijn wat de uitnodiging behelst en wat de gevolgen zullen zijn van acceptatie of verwerping. Hierin ligt het doel van dit artikel verscholen. Het is een handreiking naar de moslims om hen te helpen een juist begrip van democratisch kapitalisme te ontwikkelen, zodat op basis van dit juist begrip een beslissing genomen kan ten aanzien van deze uitnodiging. Daarom zal in het hierna volgende de essentie van het democratisch kapitalisme uiteengezet worden, haar oorsprong en haar realiteit, tezamen met de realiteit van het GMEI. Uiteindelijk zodat de moslims een besluit kunnen nemen gebaseerd op feiten en juiste kennis van zaken, en daarmee op basis van overtuiging een pad kiezen waarop zij in het leven voort zullen gaan, in plaats van op basis van honger.

Democratisch Kapitalisme: haar essentie

Een juist begrip van hetgeen waarnaar het westen de moslim wereld toe oproept is noodzakelijk alvorens erop te reageren. Betreffende de uitnodiging tot democratisering van de Arabische wereld zijn reeds vele uitspraken gedaan die in feite allemaal op hetzelfde neer komen. De termen die men gebruikt om de wereld te doen begrijpen waartoe de verandering zou moeten leiden, "democratie", "vrijheid", de "Amerikaanse manier van leven", zijn in feite allen verschillende benaming van hetzelfde; datgene wat wij hier als democratisch kapitalisme gedefinieerd hebben. Democratisch kapitalisme is in feite een bepaalde visie op het leven, op basis waarvan de mens zijn leven kan ordenen. Democratisch omdat een essentieel onderdeel van deze ideologie is dat het volk uit haar midden vertegenwoordigers kiest om over haar te regeren, op de manier voorgeschreven door het volk zelf, kapitalistisch omdat het meest voorname systeem dat voortkomt uit deze ordening van het leven het kapitalistisch economisch systeem is dat het economisch leven van de mensen ordent.

Zoals gezegd, Democratisch kapitalisme is een manier van leven. Vernoemenswaardig is dat deze manier ordenen van het leven van de mens min of meer zijn oorsprong vindt in de Franse Revolutie van 1789, welke het sluitstuk is van de periode die heden ten dage bekend staat als de Middeleeuwen. De periode van de Middeleeuwen in West-Europa werd gekenmerkt door de zeer grote invloed van de Christelijke religie op het leven van de mens, de reden voor de macht en invloed die de Katholieke Kerk in die tijd bezat. De officiële filosofie van de Kerk toendertijd was het resultaat van een overeenkomst tussen de Kerk en de adel in het westen. Het fundamenteel idee in deze filosofie was dat regeren een recht was gegeven door God en dat de persoon aan wie deze macht gegeven was door God zelf uitverkozen was om te heersen. De heerser koningen in West Europa ontleenden derhalve hun macht aan een goddelijk decreet, in ruil voor de nodige invloed en privileges voor de Kerk. Dit idee was het fundament waarop de samenlevingen georganiseerd werden, alsmede het fundament waarop de mens zijn leven geordend vond. Het resultaat van deze filosofie was dat de heersende macht de staat als zijn eigen zag, incluis het volk en al het andere dat het omvatte. De onderdanen die geregeerd moesten worden waren effectief niets meer dan slaven voor de koning en een middel voor de adel om hun welzijn te vergroten. Zij bezaten geen bezit maar waren bezit, en het behoeft dan ook geen verder betoog dat het leven voor het overgrote deel van de mensen toen een lange periode van enkel lijden was.

Beïnvloedt door de omstandigheden waartoe de van mensen in die tijd dus veroordeeld waren in te leven, concludeerden sommige denkers in die tijd, volledig haaks op het heersend idee, dat God de mens heeft geschapen om een gelukkig en goed leven te leiden en dat volgens de Goddelijke wet ieder individu in staat zou moeten worden gesteld zijn of haar leven te ordenen zoals het hem / haar behoeft. Voor andere denkers echter waren ideeën zoals deze "ketters" en waren de mensen die zo dachten afvalligen of ongelovigen. Deze tweede groep van denkers propagandeerde het idee dat God zijn wil ten uitvoer bracht door middel van de door hem gekozen heersers. De eerste groep van denkers, aangevoerd door John Locke (1632 - 1704), propagandeerde het idee dat inging tegen de ideeën van de tweede groep en de Kerk, en ondermijnden zodoende het gezag van de Kerk en de heersers van die tijd.

Een van de redenen dat de Franse Revolutie nu als een belangrijk moment in de geschiedenis wordt gezien is dat het het moment markeert waarop een einde kwam aan de dominantie van de ideeën gepropagandeerd door de Kerk en de invloed van dezen op de ordening van de samenleving. De ideeën geïntroduceerd door de denkers in de lijn van Locke wisten een steeds groter schare aan volgelingen aan zich te binden en werden steeds invloedrijker in de samenleving. Deze invloed kwam tot uiting in de revolutie tegen het systeem waarin de Kerk en adel elkaar in de posities van macht hadden gehouden. Op dit hoogtepunt van de strijd tussen de twee concurrerende ideeën over het leven, kwamen de twee groepen van denkers die tot dan toe recht tegenover elkaar hadden gestaan tot een compromis op basis waarvan de samenleving vanaf dat moment georganiseerd zou gaan worden.

Dit compromis tussen de Kerk en de aanhangers van de Kerkelijk religieuze filosofie, de macht tot dan toe, en de vernieuwende denkers was de volgende: de Kerk zou niet langer de mensen dwingen de overheersing van de adel te accepteren, op voorwaarde dat de nieuwe staat zich niet zou bemoeien met de ordening van het Kerkelijk leven van de mens. Als instituut kon de Kerk namelijk niet accepteren dat volledige vrijheid voor het individu de wil van God was, daar dit haar eigen einde zou betekenen. Maar tegelijkertijd was het duidelijk geworden dat de rol die de Kerk tot dusver had gespeeld in de staat en het leven van de mens, niet langer houdbaar was. Dit compromis, de "scheiding van Kerk en staat", garandeerde toch nog een bepaalde rolvoor de Kerk in het leven van de mens en werd het nieuwe fundament onder de organisatie van de staat en de ordening van het leven van de mens. Het is deze ordening die wij nu kennen als democratisch kapitalisme.

De essentie van deze ordening was dat de mens niet langer opgelegd zou worden hoe zijn of haar leven te leiden maar dat dit voortaan een vrije keus zou zijn voor ieder individu. Om deze ordening van de samenleving mogelijk te maken keerde men terug naar oplossing voor het probleem van regeren van de oude Grieken, de democratie. Het democratisch idee zoals we dat nu kennen in het westen is geïnspireerd door ideeën van de oude Griekse beschavingen. De Oudgriekse stadsstaten, zoals bijvoorbeeld Athene, regeerden zichzelf op een manier die zijzelf als "democratisch" betitelden. Dit systeem had twee bijzondere karakteristieken: enerzijds werden de posities van leiderschap verdeeld over het volk, waarbij het lot bepaalde wie de eer ten deel viel, anderzijds kozen de (mannelijke, vrije) inwoners van de staat bij publieke bijeenkomsten de systemen en wetten waarmee geregeerd diende te worden. Dit hield in dat rechters door het lot aangewezen werden maar dienden te oordelen op basis van hetgeen het volk bij meerderheid had beslist.

De democratie van de Franse Revolutie (en van nu) verschilt echter van haar historisch voorganger. De Grieken zelf waren maar al te bewust van de tekortkomingen van de democratie zoals zij die kenden, reden ook waarom Oudgriekse filosofen als Plato en Aristoteles van mening waren dat de stadsstaat de ideale staatsvorm is - een kleinere staat zou zichzelf niet kunnen onderhouden terwijl in een grotere staat het beslissingsproces lam zou komen te liggen als gevolg van het grote aantal deelnemers aan dit proces. In tegenstelling tot de historische democratie, derhalve, laat de nieuwe vorm van democratie zichzelf het best beschrijven als gedelegeerde democratie. Omdat Frankrijk niet bepaald paste in de definitie van de stadsstaat van de oude Grieken, koos men voor een vorm van democratie waarbij het volk uit haar midden vertegenwoordigers kiest, waarvan zij verwacht dat zij over haar zullen regeren op de manier zoals zij dat wenst, in plaats van dat ieder zelf zich bezighoudt met regeren. De macht systemen en wetten te bepalen en te implementeren is in de nieuwe vorm van democratie dus verschoven van het volk zelf naar de vertegenwoordigers die zij uit haar midden heeft gekozen.

Dit nu is ook de vorm van democratie zoals we die in het westen kennen en de vorm waartoe het Westen de moslimwereld oproept. Deze democratie is gefundeerd op het bestaan van bepaalde vrijheden voor het individu. Immers, in democratisch kapitalisme wordt de mens zelf de keuze gegeven voor wat betreft ordening van de staat en het leven, omdat, zo wordt geredeneerd, hijzelf het best in staat is te bepalen wat voor hem de beste manier van leven is. Deze vrijheden zijn

1. Vrijheid van geloof

2. Vrijheid van mening

3. Persoonlijke vrijheid en,

4. Vrijheid van bezit.

Vrijheid van geloof dient de staat te garanderen omdat het ieder individu vrij dient te staan te geloven of niet te geloven in het bestaan van een godheid, waarbij de manier waarop deze keuze het leven van het individu beïnvloedt tevens enkel de keuze van het individu zelf moet zijn. Vrijheid van mening moet ieder individu het recht geven vrij oordelen en meningen te vormen en te uiten. De persoonlijke vrijheid is de vrijheid die ieder individu dient te bezitten bij de bevrediging van de organische en instinctieve behoeften. Voor een gelukkig leven moet dit een keuze zijn enkel van hem- of haarzelf. Ten slotte dient vrijheid van bezit om het individu de mogelijkheid te geven zijn instincten en behoeften te bevredigen zoals hij bezit door hem de middelen te geven waarmee hij dit kan realiseren.

Deze vrijheden zijn dus een essentieel onderdeel van het democratisch kapitalisme omdat ze de mens de mogelijkheid geven werkelijk zo te leven zoals hij dit zelf belieft. Tegelijkertijd zijn ze noodzakelijk wil democratisch kapitalisme functioneren, want in afwezigheid van deze vrijheden heeft het recht te mogen kiezen al haar betekenis heeft verloren. Indien voor het individu deze vrijheden gegarandeerd zijn dan, kan men zeggen, is zijn of haar keuze van vertegenwoordiging een werkelijk vrije keuze. Het individu kan zich laten leiden door de eigen belangen, mag zelf zijn belangen ordenen en als volgt handelen.

De ordening van het leven in democratisch kapitalisme is dus het resultaat van een bepaalde visie op het leven, het idee van scheiding van Kerk en staat, wat inhoudt dat de ordening van het leven enkel van de mens zelf mag komen. Uit dit idee is een ideaal voortgekomen en dit is feitelijk waarnaar verwezen wordt wanneer men spreekt over "het brengen van democratie", "het brengen van vrijheid" of "de Amerikaans manier van leven". Het idee is een compromis tussen het idee dat de heersers naar goddelijk decreet het recht hebben te regeren naar eigen goeddunken en dat de mens zich naar de wensen van God en dus de heersers dient te schikken, en het idee dat God de mensen heeft geschapen om vrij te kiezen en te leven zoals zij het zelf wil. Dit compromis tussen deze twee stromingen van denken is er de oorzaak van dat in dit leven alles wordt geregeld door de mens zelf, door middel van de staat.

Democratisch kapitalisme: de realiteit

Ruim 200 jaar na haar introductie is de democratisch kapitalistisch visie op het leven verworden tot de dominante levensvisie in de wereld. In de meest vooraanstaande landen in de wereld is de democratisch kapitalistische ideologie de ideologie waartoe de problemen die horen bij het leven worden teruggebracht en waarin de oplossingen voor de problemen gezocht worden. Het is dit systeem, dat we hierboven geïntroduceerd hebben, dat dezelfde landen - de westerse wereld -  willen exporteren en geïmplementeerd zeggen te willen zien in de moslimwereld. Het idee dat ten grondslag ligt aan deze ideologie en het ideaal dat zij nastreeft zou nu bekend moeten zijn. Echter, alvorens te komen tot een reactie op de uitnodiging tot democratie dient tevens de realiteit van democratisch kapitalisme duidelijk te zijn en dus helder uiteengezet te worden.

Vrijheid van geloof is een groot goed, zo houdt de democratisch kapitalistische wereld de mensheid voor. Het is een van de fundamenten waar zij voor staat. Dit is ook werkelijk wat de denkers aan het eind van de achttiende eeuw voor ogen hadden, maar dit is, zo kan men aan de hand van verschillende voorbeelden duidelijk maken, nooit realiseerbaar gebleken. Vrijheid van geloof staat voor de vrijheid zelf tot een keuze van geloof te komen en voor de vrijheid te leven in overeenstemming met het geloof dat aangehangen wordt. In realiteit worden in de hedendaagse westerse samenleving, de democratisch kapitalistische samenlevingen, de rol die religie mag spelen in het leven van de mensen steeds meer beperkt. Het seculier idee wordt tegenwoordig opgevat als reden om uitingen van geloof uit het openbare leven te bannen. Het Franse verbod op het dragen van "religieuze symbolen" geeft dit goed weer, maar meer nog de discussies die als gevolg van deze maatregel over heel de wereld gevoerd zijn met als onderwerp de rol die religie mag spelen in een seculiere maatschappij. In tegenstelling tot wat men mag verwachten van aanhangers van het democratisch kapitalisme - namelijk dat dit geen zaak is waar over gediscussieerd hoort te worden daar dit een voor ieder individu persoonlijke keuze moet zijn - is het de mening dat in een seculiere maatschappij geen plaats is voor uitingen van religieuze aard in de publieke sfeer die de meeste aanhang heeft weten te vergaren. Het feit dat in de meeste landen gediscussieerd wordt over maatregelen die in essentie de vrijheid van geloof beperken, terwijl in steeds meer landen deze vrijheid door middel van wetgeving steeds verder beperkt wordt, geeft aan dat het idee van vrijheid van geloof in de democratisch kapitalistische samenlevingen niet de plaats toegewezen heeft gekregen die men zegt het toe te wijzen. De waarheid, derhalve, is dat werkelijke vrijheid van geloof in de westerse samenlevingen niet bestaat.

Voor vrijheid van meningsuiting geldt hetzelfde als voor vrijheid van geloof - het ideaal is in al de landen die spreken voor het democratisch kapitalisme nooit gerealiseerd geworden. Zoals het statuut van de AIVD, de geheime politie in Nederland, ook aangeeft[3] is meningsuiting toegestaan mits de opvattingen die verkondigd worden niet in strijd zijn met de democratische rechtsorde. Deze stelling wordt verder duidelijk bij bestuderingen van de filosofen die het idee in eerste instantie geïntroduceerd hebben. Voltaire, samen met de reeds genoemde John Locke, Montesquieu en Jean Jacques Rousseau de meest bekende van de vernieuwende denkers uit de zeventiende en achttiende eeuw, sprak de woorden die het best weergeven wat hij en zijn tijdgenoten in gedachten hadden toen ze repten over vrijheid van meningsuiting: "ik ben het met geen woord van wat u zegt eens, maar ik ben bereid te sterven om ervoor te zorgen dat u kunt zeggen wat u denkt". Het uitdragen van overtuiging daargelaten, de geschiedenis laat zien dat ideeën anders dan de democratisch kapitalistische ideeën niet getolereerd worden in de landen die de democratisch kapitalistische ideologie te willen exporteren. De communisten in de westerse wereld kunnen hier van getuigen[4] en de intergratie discussie laat hetzelfde beeld zien - ideeën anders dan democratisch kapitalistische ideeën dienen verworpen te worden indien men wenst te leven in een westerse samenleving. Alsof Voltaire sprak " ik ben bereid te sterven om ervoor te zorgen dat u kunt zeggen wat u denkt, zolang u zegt wat ik denk". Die groeperingen die oproepen tot een andere ideologie dan democratisch kapitalisme, of dit nu communisme of Islam is, lopen het risico verboden te worden onder het mom van "ondermijning van de rechtsorde" of het "prediken van haat".

Het idee van persoonlijke vrijheid in zichzelf brengt de nodige problemen mee. Immers, absolute vrijheid voor ieder individu is een utopie. Een samenleving die alle individuen vrijlaat om de instincten en behoeften te bevredigen op de manier zoals gewenst zal onvermijdelijk in chaos vervallen. Mijn absolute vrijheid te handelen naar believen kan niet anders als de vrijheid van een ander bepreken. Derhalve is persoonlijke vrijheid utopisch want om een bepaalde mate van vrijheid te garanderen voor ieder moet de vrijheid van ieder beperkt worden. Geen enkel individu is dan ook vrij op de manier zoals het heden ten dage wordt begrepen[5].

Vrijheid van bezit, ten slotte, is in principe een recht dat geen enkel individu dat zijn leven geordend vindt volgens de democratisch kapitalistische visie op het leven ontzegt is. In de praktijk, echter, is van deze vrijheid ook geen sprake. De manier waarop het westen zijn handelsrelaties met de andere landen in de wereld heeft geordend laat zien dat feitelijk het idee heerst dat degenen zonder bezit minder recht op bezit hebben dan degenen die met bezit. Het beleid van de Europese Unie is opgesomd door de constatering dat de helft van haar jaarlijks budget opgaat aan landbouwsubsidies die het inkomen en bezit van de Europese boeren beschermen, maar die tevens boeren in de Derde Wereld het bestaansrecht ontnemen. En de realiteit van instituten zoals de Wereldbank en het IMF is dat ze landen op de rand van afgrond het laatste zetje geven, door voor ieder vorm van steun aanpassingen van overheidsbeleid te eisen die de ontwikkeling van de economie in het hulpbehoevende land onmogelijk maakt en haar bevolking verder in armoede duwt[6]. Het recht op bezit is misschien een feit, maar zo ook de onmogelijkheid bezit tot stand te brengen.

Democratisch kapitalisme en Islam: de verhouding

Er wordt vaak gesteld dat de normen en waarden van het democratisch kapitalisme Joods - Christelijke van oorsprong zijn. Echter, als men nauwkeurig analyseert wat dan de normen en waarden zijn waarnaar gerefereerd wordt, de vier vrijheden, dan kan men enkel concluderen dat deze specifiek voor het democratisch kapitalisme zijn. Het idee van vrijheid is pas het leven van de mensen gaan beïnvloeden op het moment dat invloed van de Kerk op de ordening van het leven van de mens uitgesloten was. In het licht van de vraag of de Moslims de uitnodiging te komen tot democratisch kapitalisme kunnen aanvaarden of niet is dit een belangrijk gegeven. Dat Islam een andere religie is dan Christendom en Jodendom is algemeen bekend. Als zodanig is het vanzelfsprekend uitgesloten dat Moslims deze normen en waarden zouden kunnen accepteren als zij inderdaad  Joods - Christelijk zouden zijn geweest.

Wat minder bekend is dat Islam, evenals het democratisch kapitalisme, een ideologie is waarop de mens zijn ordening van het leven kan baseren. Immers, Allah (swt) zegt:

"En oordeelt tussen hen op basis van hetgeen Allah  heeft geopenbaard en volg niet hun ijdele verlangens, en wees op uw hoede dat zij u niet afleiden van hetgeen Allah heeft geopenbaard." (Al Maidah 48)

En dat dit op gaat voor al de problemen die horen bij het leven, bevestigt Allah (swt) als Hij (swt) zegt:

"En heden heb ik voor u uw deen vervolmaakt" (Al Maidah 3)

De uitnodiging tot democratisch kapitalisme die de moslims hebben ontvangen is in feite een uitnodiging tot een bepaalde ideologie ter ordening van het leven anders dan de Islamitische ideologie. De ordening van het leven die voort behoort te vloeien uit het democratisch kapitalisme, gebaseerd op de vier vrijheden, is een andere ordening dan die voorgeschreven door Islam. Ter voorbeeld, onder democratisch kapitalisme dient wetgeving er voor te zorgen dat bij de bevrediging van de behoeften en instincten de mens zo vrij is als mogelijk kan zijn stelt, zodat hij de bevrediging kan richten naar zijn verlangens. Echter, Allah (swt) zegt:

"Heb je (o Mohammed) hem gezien die als ilah (heer / god) zijn eigen verlangens heeft genomen? Zij zijn als vee, neen, zij zijn noge verder van het pad afgedwaald" (Al Foerqan 43, 44)

Een vergelijk van de basisideeën van het democratisch kapitalisme - scheiding van Kerk en staat - en Islam - "er is geen god dan Allah en Mohammed is zijn Profeet" - laat zien dat er geen sprake van kan zijn dat een moslim het democratisch kapitalisme adopteert zonder afstand te doen van Islam en dus het moslim-zijn. Democratisch kapitalisme stelt dat de ordening van het leven de vier vrijheden moet garanderen en dat dit alleen mogelijk is als de mens zelf de beslissingen betreffende de ordening van het leven. Van boven opgelegde wetten worden niet getolereerd. Het basisidee van Islam, echter, stelt dat het leven geordend dient te worden door in alles het voorbeeld van de Profeet van Allah (saw) te volgen; de Openbaringen waarmee hij begunstigd is geweest (de Koran) en zijn Soennah (de handelingen en gezegden van de Profeet (saw) ter voorbeeld). Allah (swt) zegt:

"En wie niet rechtspreken volgens hetgeen Allah heeft geopnbaard, zij zijn de ongelovigen" (soerat al Maidah 44)

Het democratisch kapitalisme gaat daarom onmogelijk samen met Islam en de waarden die zij voorstaat zijn strijdig met de waarden die horen bij Islam. Voor de moslims die overtuigd zijn van het bestaan van Allah (swt) en het profeetschap van Mohammed (saw) is de uitnodiging tot democratisch kapitalisme er een die niet geaccepteerd kan worden, omdat acceptatie het verlies van de Islamitische identiteit tot gevolg zou hebben.

Conclusie

Democratisch kapitalisme is evenals Islam een ideologie op basis waarvan de mens zijn leven kan ordenen. Echter, beiden hebben hun eigen basisidee waarop uiteindelijk de ordening gebouwd wordt en beiden zijn daarom niet met elkaar verenigbaar. Een oproep tot acceptatie van de democratisch kapitalistische normen en waarden behelst feitelijk een oproep tot acceptatie van de democratisch kapitalistische ideologie. Voor een moslim is acceptatie van deze uitnodiging derhalve uitgesloten, tenzij men bereid is afstand te doen van de Islamitische identiteit.

Het feit dat Islam en democratisch kapitalisme niet samengaan betekent echter nog niet dat Moslims de uitnodiging niet zouden kunnen accepteren. Maar de realiteit moet onder ogen worden gezien, en deze is dat een keuze tussen beide dient te worden gemaakt. Men kan kiezen voor de democratisch kapitalistische ideologie en met haar de normen en waarden waar zij voor staat, inclusief de vrijheid de behoeften en instincten te bevredigen zoals beliefd. Of men kiest voor Islam, de ideologie die bekritiseerd wordt door het westen vanwege haar (vermeende) gebrek aan vrijheid voor het individu.

Maar, het gedrag dat de landen in de westerse wereld laten zien in hun relaties onderling en met anderen getuigt van het feit dat het westen zelf in ieder geval niet gelooft in democratisch kapitalisme, haar idee, haar methode en haar ideaal. Immers, zoals in de inleiding van dit artikel reeds aangehaald is, hebben de westerse mogendheden Frankrijk, Groot-Brittannië en de Verenigde Staten ten tijde van Sykes-Picot reeds de mogelijkheid gehad de democratisch kapitalistische waarden te implanteren juist in die landen waar ze nu een Helsinki Pact voor in het leven wensen te roepen. Echter, op dat moment - we spreken kort na de Eerste Wereldoorlog - kozen de huidige voorvechters van democratisch kapitalisme ervoor om in de landen die zij creëerden door Ottomaanse Rijk op te splitsen in "gebieden van invloed" het bestuur in handen te geven van individuen / families waarvan men wist dat ze het belang van hun donateurs boven de belangen van het volk onder hun controle zouden plaatsen. In deze landen werden de democratisch kapitalistische principes, de vier vrijheden voor het individu, welbewust ondergeschikt gesteld aan de belangen die de drie grootmachten hadden in deze regio (lees: olie). Het stelt het feit dat juist nu Groot-Brittannië en de Verenigde Staten de machthebbers in de landen in het Midden-Oosten bekritiseren vanwege het gebrek aan democratie in een geheel ander licht. 

Er zijn nog meer voorbeelden die aangeven dat de huidige voorvechters van het democratisch kapitalisme over tijd en plaats verdeelt gedrag hebben vertoont dat de mens nu zou moeten doen laten twijfelen over de ware intenties achter deze grootse oproep tot democratisch kapitalisme. Dat Saddam Hussein in Irak aan de macht is gehouden juist door Frankrijk, Groot-Brittannië en de Verenigde Staten is ondertussen algemeen erkend. Alhoewel er nooit enige twijfel heeft bestaan over de antidemocratische principes en methodes die hij er op na hield bij het bestuur van zijn land. Het is in buurland Iran waar de Amerikaanse Buitenlandse veiligheidsdienst de CIA zelf zegt dat een van haar grootste successen plaats gevonden heeft. De omverwerping van het bewind van de democratisch verkozen president Mossadeq om het te vervangen door een autocratisch bewind was een operatie gepland, gefinancierd en geïnitieerd door de CIA in reactie op de Iraanse nationalisering van de olie-industrie die ten koste ging van de Amerikaanse en Britse belangen. Frankrijk heeft een gelijksoortige geschiedenis in Algerije waar het door middel van militair ingrijpen voorkwam dat de Islamitische FIS, ondanks de overwinning in een stuk of wat vrije verkiezingen, het bestuur van het land ging vormen.

En de landen in Latijns-Amerika en het Caribisch-gebied hebben een zelfde buitenlands beleid van de Verenigde Staten van Amerika mogen ervaren. Zo zagen Chili en Argentinië hun democratisch verkozen regeringen omvergeworpen door het leger, ondersteund door de CIA. Haïti geldt (voorlopig) als laatste voorbeeld van landen waar de westerse democratisch kapitalistische landen (lees: de Verenigde Staten en Frankrijk) door middel van een coup een democratisch verkozen bewind ten einde hebben doen komen[7].

Het Amerikaans beleid in Eurazië, landen als Kazakstan, Uzbekistan en Tadzjikistan, valt volgens de Amerikanen zelf samen te vatten in een enkele zin: het beschermen van de Amerikaanse  belangen in de regio[8]. Deze beleidsregel wordt inhoudt gegeven door steun die het bewind van President Islam Karimov van Uzbekistan, volgens iedere maatstaf een van de meest wrede dictators die de wereld momenteel kent[9], van de Amerikaanse overheid ontvangt. Uzbekistan, waarvoor de schattingen betreffende het aantal politieke gevangenen uiteenlopen van 7.000 tot meer dan 10.000, kan volgens officiële cijfers van de Amerikaanse overheid ieder jaar 14.7 miljoen USD tegemoet zien ter ontwikkeling van de democratie in dat land. Echter, een bedrag van 30,2 miljoen USD is gereserveerd voor "veiligheid & wetshandhaving"[10], in feite dus ter ondersteuning en versterking van het onderdrukkende en martelende regime[11] van de Uzbeekse veiligheidsdienst. Echt verrassend kan deze positie van de Amerikaanse overheid gezien haar verleden in het Midden-Oosten en Latijns-Amerika niet genoemd worden.

In antwoord op de uitnodiging tot democratisch kapitalisme zijn dit allemaal punten die de moslims mee in overweging moeten nemen. Maar er zijn meer. Zowel George W. Bush als Tony Blair zagen zich bij de laatste verkiezingen gesteund door ruim tweederde van de moslim kiezers - kiezers die zich nu toch behoorlijk dom zouden moeten voelen. Dit is namelijk ook een realiteit van democratisch kapitalisme - en niet alleen voor de moslim kiezers - dat eens gekozen een overheid zich over het algemeen van de wensen van de kiezers of de verwachtingen van de kiezers nog maar weinig aantrekt, en democratisch kapitalisme verwordt tot democratisch dictatuurschap[12].

En zoals nu de " Oorlog tegen Terreur " ook laat zien, een punt dat de Islamitische denker Abdullah Robbins onder andere heeft aangehaald[13], zijn het juist de principes waar men zegt voor te vechten die het bij deze strijd als eerste moeten ontgelden. Het gedrag van de landen die nu de Islamitische gebieden oproepen zich te wenden tot het democratisch kapitalisme laat zien dat de daaruit voortvloeiende principes in werkelijkheid voor hen zelf van weinig betekenis zijn. Daarom is het dat de moslims in de Islamitische landen niet hoeven te verwachten dat de democratie die hun onder het GMEI gebracht zal worden werkelijk iets aan de situatie die het hedendaags kolonialisme van de westerse wereld hen heeft opgelegd zal veranderen.

Sowieso zal een echt vrije keuze, inclusief de mogelijkheid te kiezen voor Islam, niet onderdeel zijn van de democratie van het GMEI. Iedere keuze zal beperkt blijven tot hetgeen de belangen van de brengers van de democratie kunnen verdragen. De moslims zouden zich daarom alvorens een keuze te maken, de volgende stelling eerst eens moeten overdenken:

"Het basisidee van de ideologie, de realiteit van de samenlevingen die geordend zijn op basis van deze ideologie en de overtuiging waarmee de westerse wereld haar overtuiging beleeft, allen zouden de moslims moeten aansporen meer vast te houden aan hun eigen ideeën en ideologie."

--------------------------------------------------------------------------------

[1] De overeenkomst  tussen Frankrijk, Groot-Brittannië, de Verenigde Staten en Rusland aan het eind van de Eerste Wereldoorlog, waarin de opsplitsing van het Islamitische Ottomaans Rijk in "gebieden van invloed" werd vastgelegd.

[2] www.gwu.edu/~nsarchiv

[3] "Het verrichten van onderzoek naar organisaties of personen die aanleiding geven tot het ernstige vermoeden dat zij een gevaar vormen voor de democratische rechtsorde, de veiligheid van de staat of voor andere gewichtige belangen van de staat", www.aivd.nl

[4] In de vijftiger jaren werden zelfs mensen die enkel verdacht werden van communistische sympathieën in de Verenigde Staten vervolgd - de zogenaamde "McCarthy trials", vernoemd naar de voorzitter van de onderzoekscommissie McCarthy.

[5] Volgens Rousseau was vrijheid "overgave aan de algemene wil", Hegel zag vrijheid als "het recht de politie te gehoorzamen".

[6] www.globalexchange.org/campaigns/wbimf/facts

[7] Gary Young: "The Ouster of Democracy", The Guardian, 8 maart 2004.

[8] Ariel Cohen: "Hizb ut Tahrir: An Emerging Threat to US Interests in Central Asia", The Heritage Foundation, 30 mei, 2004

[9] Human Rights Watch: "Creating Enemies of the State: Religious Persecution in Uzbekistan", www.HRW.org

[10] AJ Doherty: "Uzbekistan: Bankrolling Torture", www.Znet.com

[11] Wederom www.HRW.org

[12] Paul Krugman: "A Vision of Power", The New York Times, 27 mei 2004

[13] Abdullah Robbins: "Open Letter to Dr. Carey", www.1924.com