Reeds enige jaren is bekend dat het gebied dat voorheen onderdeel uitmaakte van wat eens de Sovjet Unie was, het Kaspische Zee gebied, over immense voorraden aan olie en gas beschikt. Echter, weliswaar beschikt het gebied over ongekende nieuwe voorraden aan olie en gas, het is tevens ingesloten door land en ver gelegen van de voornaamste afzetmarkten voor olie en gas, zijnde de Verenigde Staten, Europa, China en Japan. Het transport naar deze afzetmarkten dient derhalve plaats te vinden via zee, waarvoor de olie en gas uit het Kaspische Zee gebied eerst getransporteerd dient te worden naar een kust gebied.

Hiermee zijn niet enkel de landen die beschikken over de olie en gas in het gebied, Azerbeidzjan, Turkmenistan, Oezbekistan en Kazakstan bijvoorbeeld, van strategisch belang geworden. Tevens de landen waardoor het transport plaats zou moeten vinden, vinden zich plotseling in de interesse van die landen die proberen invloed uit te oefenen over de stromen van olie en gas.

Voor de olie aan de westzijde van het Kaspische gebied zijn reeds twee oplossingen voor transport onder constructie. Een deel zal voortaan door middel van een pijpleiding via Baku in Georgië, door Georgië naar Ceyhan aan de Turkse Middellandse Zee kust worden getransporteerd. Een tweede oliepijpleiding voor het transport van de olie en gas aan de westzijde van de Kaspische Zee dient het gebied dat bekend staat als Tsjetsjenië in Rusland te doorkruisen, alvorens het Georgië binnen gaat.

Voor de olie aan de oostzijde zijn de opties bekeken van transport door Rusland, om aansluiting te vinden bij haar reeds bestaande leidingen stelsel; door China in de richting van Japan; door Iran naar haar kust; en door Afghanistan naar de zee van Pakistan.

Bij dit onderwerp heeft de voorzitter van Amerikaans bedrijf UNICOAL, wiens werk het is olie en gas pijpleidingen aan te leggen, een presentatie gegeven voor het Amerikaans Congres. Volgens hem diende de olie en gas van de oostzijde van het Kaspische zee gebied:

1) Niet door China naar zee worden gebracht, omdat in de winning van olie en gas China een voorname concurrent van de Verenigde Staten is waar men dus niet afhankelijk van zou moeten worden, en omdat het de pijpleiding te lang zou doen laten zijn.
 
2) Niet door Iran naar zee worden gebracht, vanwege de Amerikaanse boycot op handel met Iran en de weerstand tegen contacten met haar overheid.

3) Niet door Rusland moeten worden geleid, omdat men niet van Rusland afhankelijk zou moeten willen zijn voor olie en gas;
 
4) en dus het beste door Afghanistan naar zee in Pakistan kon worden gebracht.

Deze wetenschap betreffende de olie en gas ten westen van de Kaspische Zee, werpt een volledig ander licht op de recente gebeurtenissen in gebieden als Tsjetsjenië, Georgië en natuurlijk Afghanistan. Georgië, bijvoorbeeld, is het land waar in 2003 door middel van een "rozenrevolutie" de voorheen in de Verenigde Staten als advocaat werkzame Mikhail Saakasvili het presidentschap heeft overgenomen. Onder zijn leiding heeft Georgië haar blikveld verlegd van de sfeer van invloed van het Rusland van Putin, naar die van de Verenigde Staten van George W. Bush. Vandaag de dag zijn het, derhalve, de Verenigde Staten die de wederopbouw van het land financieren en die het lokale leger bewapenen en trainen.

Zo is duidelijk geworden dat de "rozenrevolutie" niet zomaar een volksopstand was, waarom zoveel energie is gestoken in het verkrijgen van invloed in Georgië, en waarom vanuit geopolitiek perspectief het zo belangrijk is dat dit gebied van strategisch belang onder de invloed van de Verenigde Staten gekomen.

Voor Tsjetsjenië geldt dat dit het land is waar Rusland, om meer begrijpelijke redenen nu, oorlog voert om haar invloed te kunnen behouden. Maar, er bestaan verschillende aanwijzingen die er op wijzen dat het verzet tegen de Russen in Tsjetsjenië in het geheim wordt ondersteund door de Verenigde Staten. Hiervan getuigt bijvoorbeeld het bestaan van het American Committe for Peace in Chechnya (ACPC; Amerikaans Comité voor Vrede in Tsjetsjenië). Niet zozeer het bestaan van deze organisatie wijst op officiële steun van de zijde van de Amerikaans overheid voor de Tsjetsjeense zaak, maar wel de lijst van mensen die lid zijn van deze organisatie; mensen als Richard Perle (adviseur van het Pentagon), Michael Ledeen (adviseur Cheney, Rumsfeld en Wolfowitz; lid van het American Enterprise Institute, een neoconservatieve denktank), James Woolsey (voormalig CIA-direkteur) en Zbigniew Brzezinski (voormalig Minister van Buitenlandse Zaken van de Verenigde Staten). Een ander punt is dat Groot-Brittannië aan de rechterhand van de leider van het Tsjetsjeens verzet, Ahmed Zakajev, asiel heeft verleend terwijl Ilyas Achmadov, Minister van Buitenlandse Zaken in de Tsjetsjeense regering in ballingschap, in de Verenigde Staten verblijft als gast van de overheid. Beiden tot grote woede van Rusland, die deze heren bestempelt als terroristen.

Wat dit duidelijk dient te maken is dat ook in Tsjetsjenië de Verenigde Staten haar invloed probeert uit te breiden. De reden waarom is dezelfde als die gold voor Georgië.

Bij de gewenste pijpleiding voor olie en gas uit het Kaspisch gebied naar zee door Afghanistan en Pakistan, zijn twee feiten interessant om te vermelden. De eerste is dat tijdens zijn toespraak bij dit onderwerp de voorzitter van UNICOAL opmerkte dat de aanleg van deze pijpleiding door Afghanistan pas mogelijk zou zijn indien er aldaar een "vriendelijk gezinde en stabiele overheid" zou zetelen. Dat deze regering volgens de Verenigde Staten mogelijkerwijs het bewind van de Taliban zou kunnen zijn, werd duidelijk toen onderhandelingen met hen werden gestart over de aanleg van deze pijpleiding. Misschien verassend, maar namens UNICOAL nam niemand minder dan Hamid Karzai, de huidige president van Afghanistan, deel aan deze gesprekken. Voor de inval van Afghanistan door de Verenigde Staten, namelijk, werkte meneer Karzai als consulent voor UNICOAL.

Dat de Verenigde Staten nu de superpower zijn met allesbeslissende invloed in Afghanistan, is duidelijk, evenals haar redenen om zoveel energie te steken in het verkrijgen van invloed in Afghanistan (wat dus in realiteit niets te maken heeft met de "bestrijding van terrorisme", een stelling verder bevestigt door het feit dat het bewind van de Taliban bereid was de leider van Al Qaeda uit te leveren aan de VS). En dat er dus een pijpleiding voor het transport van gas uit Turkmenistan door Afghanistan komt te liggen, nu meneer Karzai plotseling namens de staat Afghanistan als onderhandelingspartner aan tafel aanschuift bij UNICOAL en de vertegenwoordigers van de Verenigde Staten, is voor ons geen verrassing meer.

Turkmenistan: Aardgasleiding door Afghanistan is haalbaar

De Turkmeense regering heeft maandag gezegd dat de aanleg van een aardgasleiding door Afghanistan en Pakistan in 2006 kan beginnen.
Een studie naar de haalbaarheid project is volgens de regering afgerond. De plannen staan al sinds de jaren '90 op de tekentafel, maar verdwenen in 1998 in de kast toen Al-Qaida de Amerikaanse ambassades in Kenia en Tanzania opblies en de Verenigde Staten kruisraketten afvuurden op de trainingskampen van de groep van Osama bin Laden in Afghanistan. Nu Bin Laden en de Taliban die hem onderdak boden zijn verjaagd, kunnen de plannen weer te voorschijn worden gehaald.
De gasleiding moet voormalige sovjetrepublieken in Centraal-Azië in de gelegenheid stellen hun energievoorraden zonder tussenkomst van Rusland op de markt te brengen. Met de aanleg van de 1.680 kilometer lange leiding zou 2,7 miljard euro gemoeid zijn.

www.nieuws.nl
18/01/2005

Kaspische Zee gebied - kaart